जापानमा बस्दै गर्दा विवाह वा तलाक भयो भने तपाईंको नाम बदलिन सक्छ। त्यसपछि जापानमा रेसिडेन्स कार्डमा नाम परिवर्तन गर्नु कानुनी रूपमा अनिवार्य हुन्छ। धेरै नेपाली साथीहरूलाई थाहा नहुन सक्छ — कहाँ जाने, के लिएर जाने, कति दिन भित्र गर्नुपर्छ। यो गाइडले त्यही सब कुरा सरल र स्पष्ट रूपमा बताउनेछ।
नाम परिवर्तन किन गर्नुपर्छ?
जापानमा रेसिडेन्स कार्ड (在留カード) तपाईंको आधिकारिक पहिचान हो। यदि तपाईंको पासपोर्टमा भएको नाम र रेसिडेन्स कार्डमा भएको नाम फरक छ भने बैंक, काम, घर भाडा — सबैमा समस्या आउन सक्छ। विवाह वा तलाकपछि नाम बदलिएको भए कानुन अनुसार १४ दिन भित्र स्थानीय सिटी हलमा जानकारी गराउनुपर्छ।
कुन अवस्थामा रेसिडेन्स कार्डमा नाम परिवर्तन गर्नुपर्छ?
- जापानमा विदेशी नागरिकसँग वा जापानी नागरिकसँग विवाह भयो र नाम बदलियो
- तलाक भयो र पुरानो नाम फिर्ता लिनुभयो
- आफ्नो देश (जस्तै नेपाल) मा कानुनी रूपमा नाम परिवर्तन भयो र नयाँ पासपोर्ट बन्यो
ध्यान दिनुस्: जापानमा विवाह दर्ता (婚姻届) वा तलाक दर्ता (離婚届) गर्दैमा स्वतः रेसिडेन्स कार्ड अपडेट हुँदैन। छुट्टै प्रक्रिया गर्नैपर्छ।
आवश्यक कागजातहरू
सटीक कागजात सिटी हल अनुसार थोरै फरक हुन सक्छ। तर सामान्यतया यी कागजात चाहिन्छन्:
| कागजात | विवरण |
|---|---|
| हालको रेसिडेन्स कार्ड | मूल कार्ड लिएर जानुस् |
| नयाँ पासपोर्ट | नाम परिवर्तन भएको पासपोर्ट (मूल) |
| विवाह प्रमाणपत्र / तलाक प्रमाणपत्र | जापानमा दर्ता भएको भए — जापानी विवाह/तलाक प्रमाण; नेपालमा भएको भए अनुवाद सहित |
| अनुवाद कागजात (यदि आवश्यक) | जापानी भाषामा अनुवाद र कहिलेकाहीं नोटरी गरिएको हुनुपर्छ |
आफ्नो सिटी हलको वेबसाइट वा काउन्टरमा पहिले नै सोधेर पक्का गर्नुस् — आवश्यक कागजात बदलिन सक्छन्।
चरण-दर-चरण प्रक्रिया
चरण १: नयाँ पासपोर्ट बनाउनुस्
नाम परिवर्तनको आधार नयाँ पासपोर्ट हो। नेपाल दूतावासमा सम्पर्क गरी नाम परिवर्तन भएको नयाँ पासपोर्ट बनाउनुस्। यो प्रक्रियामा केही हप्ता लाग्न सक्छ, त्यसैले सकेसम्म चाँडो सुरु गर्नुस्।
चरण २: आवश्यक कागजात तयार गर्नुस्
माथि उल्लेखित कागजातहरू जम्मा गर्नुस्। यदि विवाह वा तलाकको कागजात नेपालीमा छ भने जापानी अनुवाद चाहिन सक्छ। प्रमाणित अनुवाद कहाँ गर्ने भन्ने बारेमा नेपाल दूतावाससँग वा आफ्नो सिटी हलसँग सोध्नुस्।
चरण ३: आफ्नो स्थानीय सिटी हल (市区町村役場) मा जानुस्
जहाँ तपाईं दर्ता हुनुहुन्छ त्यही सिटी हल वा कु-याकुशो (区役所) मा जानुस्। "外国人住民の届出" वा "在留カードの変更届" भन्ने काउन्टरमा जानुस्। सकेसम्म बिहान अगाडि जानुस् — भिड कम हुन्छ।
चरण ४: फारम भर्नुस् र कागजात जम्मा गर्नुस्
काउन्टरमा फारम पाइन्छ। जापानी नजान्ने भए काउन्टर स्टाफलाई सहयोगका लागि अनुरोध गर्नुस् — धेरैजसो सिटी हलमा सरल अङ्ग्रेजी वा इशाराले काम हुन्छ। आफूसँग भएका सबै कागजात लिएर जानुस्।
चरण ५: नयाँ रेसिडेन्स कार्ड प्राप्त गर्नुस्
सिटी हलले जानकारी अपडेट गरेपछि, नाम परिवर्तन भएको नयाँ रेसिडेन्स कार्ड इमिग्रेसन बुरो (入国管理局) बाट जारी हुन्छ। कहिलेकाहीं सोही दिन वा केही दिनमा नयाँ कार्ड मिल्छ — यो निर्भर गर्छ तपाईंको क्षेत्रमा।
ध्यान दिनुपर्ने महत्त्वपूर्ण कुराहरू
- १४ दिनको समयसीमा: नाम परिवर्तन भएको मितिबाट १४ दिन भित्र जानकारी दिनु कानुनी दायित्व हो। ढिला भए जरिमाना हुन सक्छ।
- बैंक र अन्य ठाउँमा पनि अपडेट गर्नुस्: रेसिडेन्स कार्ड बदलिएपछि बैंक अकाउन्ट, काम ठाउँ, My Number कार्ड र मोबाइल सिम कम्पनीमा पनि नाम अपडेट गर्न नबिर्सनुस्।
- My Number कार्ड: यदि तपाईंसँग My Number कार्ड छ भने त्यो पनि सिटी हलमा अपडेट गर्नुपर्छ।
- विदेशमा विवाह/तलाक भएको अवस्था: नेपालमा विवाह वा तलाक भएको छ र जापानमा दर्ता गर्नु छ भने थप कागजात लाग्न सक्छ — दूतावास र सिटी हल दुवैसँग पहिले नै जानकारी लिनुस्।
नाम परिवर्तनपछि अन्य ठाउँमा अपडेट गर्नुपर्ने सूची
- बैंक अकाउन्ट (जस्तै Yucho, Shinsei, 7 Bank)
- काम ठाउँ (고용주 / नियोक्ता)
- मोबाइल सिम कम्पनी (जस्तै GTN Mobile, IIJmio, Rakuten)
- स्वास्थ्य बिमा (健康保険)
- My Number कार्ड
- विदेश पैसा पठाउने सेवा (जस्तै Wise, Remitly) — यी सेवाहरूमा नाम मिलाउन जरुरी हुन्छ नहिलेकाहीं भुक्तानी रोकिन सक्छ
सारांश: चिन्ता नगर्नुस्, एक-एक कदम चाल्नुस्
जापानमा रेसिडेन्स कार्डमा नाम परिवर्तन गर्ने प्रक्रिया पहिलो पटक गाह्रो लाग्न सक्छ, तर यो सम्भव छ र धेरैजसो नेपाली साथीहरूले यसलाई सफलतापूर्वक गरिसकेका छन्। मुख्य कुरा: नयाँ पासपोर्ट बनाउनुस्, १४ दिन भित्र सिटी हल जानुस्, र त्यसपछि अन्य ठाउँहरूमा पनि नाम अपडेट गर्नुस्। यो गाइड सामान्य जानकारीका लागि हो — नियम र कागजात बदलिन सक्छन्, त्यसैले आफ्नो सिटी हल वा नेपाल दूतावासबाट सबभन्दा नयाँ जानकारी लिनुस्। तपाईं यो कुरा गर्न सक्नुहुन्छ — एक-एक कदम चाल्दै जानुस्!